<< ImcPoland

<< ImcPlKonsensus


Podejmowanie decyzji przez konsensus

czyli kilka sł\xF3w o zgodzie w negocjacjach

1.Wstęp

Istnieje wiele sposob\xF3w podejmowania decyzji przez grupę i żadna z nich nie jest idealna. Większość z nas została wychowana w kulturze, kt\xF3ra zakłada, że zachodnia demokracja jest najlepsza i że prawo głosu jest jedyną władzą, kt\xF3ra może służyć ludziom. Pojawia się jednak wielkie rozczarowanie jeśli rozważa się potencjały tego systemu dotyczące kolegialności w podejmowaniu decyzji i co więcej, na większą skalę, jeśli pr\xF3buje się dokonania obojętnie jakich zmian w danym systemie. Demokracja staje się czynnikiem, kt\xF3ry pozwala wybrać bądź rząd, bądź władzę wykonawczą w komitecie zarządzającym, kt\xF3ry podejmuje wszystkie decyzje lecz zbyt często zawodzi. Zazwyczaj, w trakcie demokratycznego głosowania na obojetnie jaką skalę, znacząca mniejszość jest niezadowolona z rezultatu. I nawet jeśli ta mniejszość zgadza się z podjętą decyzją, ponieważ akceptuje "prawo gry", wniesie aktywny sprzeciw, albo spr\xF3buje zmniejszyć konsekwencje tej decyzji kiedy tylko nadarzy się kolejna sposobność głosowania.

Inną metodą podejmowania decyzji, zazwyczaj w negocjacji, jest konsensus, czyli porozumienie; dwie strony, lub więcej, ogłaszają swoje wzajemne stanowiska i zmieniają je powoli drogą umiarkowanych kompromis\xF3w. Negocjacja może prowadzić do poczucia niezadowolenia obu stron, gdyż może się zdażyć, że nikt nie będzie w pełni zadowolony. Opr\xF3cz tego, konsensus, jest dużo bardziej alternatywnym środkiem podejmowania decyzji i co za tym idzie, odwołującym się do kreatywności każdego. To proces, w kt\xF3rym żadna decyzja nie może zostać podjęta, w\xF3wczas gdy nie zgadzają się z nią wszyscy uczestnicy. Proces ten może trwać długo, gdyż konsensus jest cierpliwym produktem wszystkich najlepszych idei i chęci w grupie, w myśl sp\xF3jności i r\xF3wnowagi. Mniejszości są rozumiane w trakcie procesu a nie tylko na końcu: decyzja jest rezultatem pracy wsp\xF3lnej.

2.Jak tego dokonać? -Uaktywnianie procesu

Jest dużo sposob\xF3w na znalezienie porozumienia , ale aby zrozumieć mechanizmy, proponujemy wam tę uproszczoną procedurę:

  1. -Pierwszym etapem jest zdefiniowanie i określenie decyzji, kt\xF3rą zamierza się podjąć. Ten wstępny etap pomaga oddzielić problematykę rozważania osobistych zamiar\xF3w każdego z członk\xF3w . Po nim następuje;
  2. -Szybkie wyłonienie wszystkich możliwch rozwiązań ( brainstorming) w celu rozwiązania problemu lub znalezienia odpowiedzi na pytanie. Należy zapisać je, nawet te najbardziej szalone.
  3. -Przerwa na r\xF3żne pytania i na wyjaśnienie sytuacji.
  4. -Rozważanie zapisanych propozycji, ich modyfikacja, zebranie i utworzenie ich jak najkr\xF3tszej listy. Wyłonienie tych, kt\xF3re mają największe poparcie w grupie.
  5. - Należyte wyjaśnienie wszystkich propozycji i ich r\xF3żnic, tak, aby były one jasne dla wszystkich członk\xF3w. ( można użyć tu starej metody; ten kto jest "za" dostaje tyle samo czasu na zabranie głosu, co ten kto jest " przeciw".)
  6. - Przedyskutowanie wszystkich "za" i "przeciw" każdej propozycji. Robić to należy w ten spos\xF3b, aby każdy m\xF3gł zabrać głos ( przy stole, w małych grupkach?)
  7. - Jeśli jest większy sprzeciw , należy zacząć jeszcze raz od punktu 6. Czasami trzeba zaczynać od punktu 4.
  8. -Jeśli nie ma większego sprzeciwu, należy rozpatrzyć całą decyzję jeszcze raz i zobaczyć czy może już nastąpić jakieś porozumienie
  9. - Wyłonienie pomniejszych opozycji i wcielenie małych poprawek
  10. - Dyskusja o propozycji i poprawa konsensusu.

3.Test konsensusu: prawo veta i stand aside

- prawo veta

Każdemu przysługuje prawo veta dla każdej propozycji. Jest to podstawą metodę podejmowania decyzji przez konsensus. "Przyzwolenie" każdego członka jest niezbędne do podjęcia decyzji, to dlatego słuchanie wszystkich uczestnik\xF3w, odpowiadanie im i branie pod uwagę wszystkich zdań staje się troską całej grupy. To prowadzi do r\xF3wności w grupie i sprawia, że staje się ona grupą bardziej zadowoloną, w kt\xF3rej każdy członek ma szansę poczucia się ważnym; zadania są lepiej rozdysponowywane, członkowie są bardziej wrażliwi na zdanie innych i chęć robienia czegoś wsp\xF3lnie jest podzielona. Veto w propozycji, kt\xF3ra wymagała długich dyskusji jest trudną syntezą i poważnym czynem. Może się pojawić, na podstawach etycznych fundamentalnych dla grupy, mając dobrze wywarzone "za" i "przeciw", jako ostatnia ucieczka, lub ze względu na konsekwencje jakie decyzja może mieć. Może być r\xF3wnież podjęte w wyniku silnej emocji (strachu, niesmaku) ale powinne być jasnie określone jako emocję i nie argument, i w żadnym wypadku ze względu na osobiste upodobania lub egocentryczne bodźce.

- stand aside (lit. stać z boku)

Może się zdarzyć, że ktoś jeszcze ma wątpliwości dotyczące propozycji, ale nie chce zrobić veto, ponieważ veto tylko ma być pojdęte w sprawach fundamentalnych i ma ważny efekt na grupie. Osoba ta musi więc rozważyć inne formy od veta, kt\xF3re nie zaprzeczają procesowi, znany z angielski "stand aside". Na przykład, oddalić poglądy typu: ,,Nie odczuwam takiej potrzeby, ale jednak mogę uczestniczyć, więc robię 'stand aside'" , lub "Myślę, że to może być błędem, ale mogę to przyjąć, więc robię 'stand aside'" albo; "Nie uczestniczyłbym, ale nie przeszkadzałbym innym tego robić, więc robię 'stand aside'".

Aneks 1 "Gry i zabawy motywujące"

Zabawy prezentacyjne

"Kolejka prezentacyjna" - Wszyscy siedzą w kręgu gotowi rozpocząć zebranie. Każdy po kolei m\xF3wi swoje imię oraz przymiotnik kt\xF3ry go określa a kt\xF3ry zaczyna się na taką samą literę jak jego imię. Można też powiedzieć np. sw\xF3j ulubiony deser, sw\xF3j wiek, albo dlaczego się przyszło. To bardzo szybkie ćwiczenie.

"Spacer prezentacyjny" - nawet jeśli wszyscy się znają, wstają i chodzą w wyznaczonej strefie(ciasnej) przedstawiając się wszystkim tym, kt\xF3rych mijają, całując się lub podając rękę: "Dzień dobry. Miło mi, ja jestem Alicja. A ty?" Pr\xF3bujemy minąć się z każdym.

"Skacząca piłka" - Wszyscy w kole, jedna osoba stoi z piłką na środku. Każdy po kolei idzie na środek i m\xF3wi imię kogoś innego rzucając piłkę jak najwyżej. Wymieniona osoba musi złapać piłkę i tak dalej.

Zabawy motywujące

"Sałatka owocowa" Jedna osoba stoi na środku, wszyscy siedzą na krzesłach w kole i jest o jedno krzesło mniej niż uczestnik\xF3w. Osoba w środku daje rozkaz sobie i innym do wstania i zmiany miejsca. Przykładowe rozkazy: "Wstają ci, kt\xF3rzy mają rośliny w mieszkaniu!" "?ci, kt\xF3rzy lubią czekoladę!" "?.. ci, kt\xF3rzy noszą skarpetki!" "?? ci, kt\xF3rzy mają farbowane włosy!" Nie można wybierać miejsca zaraz obok, na lewo lub na prawo. Ostatnia osoba, kt\xF3ra stoi i kt\xF3ra nie była wystarczająco szybka aby znaleźć wolne miejsce, idzie na środek i tak dalej. Na sygnał ; "sałatka owocowa" każdy musi zmienić miejsce. Kiedy animator oszacuje, że trzeba się zatrzymać, specjalnie nie znajduje miejsca i staje na środku. M\xF3wi wtedy "sałatka owocowa" i wychodzi z koła. Nie ma więc już nikogo na środku, gra jest skończona i zebranie może się rozpocząć.

- "Masaż" - Wszyscy siedzą w kole, gotowi rozpocząć zebranie. Animator każe im wstać, Obr\xF3cić się położyć ręce na ramionach sąsiada z lewej lub z prawej i przez chwilę nie robić absolutnie nic, tak aby każdy zastanawiał się co dalej. Potem kazać wszystkim wykonać masaż. Efekt zaskoczenia (i rozluźnienia się) gwarantowany!

"Zabawa w ręce"

-do wykorzystania w charakterze przerwy

- Wszyscy pozostają na miejscach siedząc i kładą ręce na stole. Każdy musi położyć swoje prawe ramię nad lewym ramieniem sąsiada. I w ten spos\xF3b ręce przeplatają się. Ktoś zaczyna i uderza w st\xF3ł, po nim to samo robi jego sąsiad i każda ręka po kolei. Uderzenie podw\xF3jne zmienia kierunek. Ten, kto się pomyli zabiera rękę i tak dalej.

- "Opiekacz i słoń" -Na to potrzeba trochę miejsca. Jedna osoba w środku, inne stoją w kręgu naokoło niej. Istnieje pewna ilość figur ( stworzonych obowiązkowo dla trzech os\xF3b), kt\xF3re będzie trzeba wykonać jak najszybciej bez pomyłki, w przeciwnym razie ten, kto się pomyli lub ten , kto będzie za długo myślał, znajdzie się na środku. Osoba ze środka wyznacza kogoś z koła wymyślając figurę ( dla niego i dla jego najbliższych sąsiad\xF3w z lewej lub prawej) Trzeba działać szybko. Można urozmaicić grę stawiając dwie osoby na środku. Przykłady figur: Mikser ( osoba ze środka podnosi ręce udając hałas robota a jej dwoje sąsiad\xF3w obraca się w koło siebie tak jakby obracała ich niewidzialna ręka znajdująca się nad ich głowami. ) Słoń ( osoba stojąca pośrodku udaje trąbę za pomocą swojej ręki a jej dwoje sąsiad\xF3w w podobny spos\xF3b udaje uszy ) Opiekacz ( osoba ze środka podskakuje w powietrzu podczas gdy jej dwoje sąsiad\xF3w chwytaja się za ręce otaczając "grzankę") Prysznic ( osoba stojąca pośrodku udaje,że bierze prysznic i śpiewa a jej dwoje sąsiad\xF3w, podnosząc ręce nad jej głową, udaje wodę, kt\xF3ra na nią spływa.) kangur ( osoba ze środka łączy swoje obie ręce przed sobą a jej sąsiedzi udają,że wymiotują do jej kieszeni ) Można wymyśleć o wiele więcej figur?

"Podw\xF3jna kolejka". Wszyscy stoją w kole. Liczba uczestnik\xF3w musi być parzysta. Dwie piłki przechodzą między parami i poza nimi w tym samym kierunku usiłując się prześcignąć. Aby zacząć, można rozpocząć od rundy "tak sobie" lub każdy po kolei niech powie czy jest do pary czy nie.

"Gniazdo" -Wszyscy stoją w kole z zamkniętymi oczami. Każdy podnosi ręce, z kt\xF3rych jedna zamknięta jest w pięści. Celem gry jest złapanie wolną ręką najpierw swojej pięści potem pięści sąsiada. Potem otwieramy oczy i pr\xF3bujemy powr\xF3cić do koła rozwiązując gniazdo.

Gry zespołwe

"Ławica lodowa się topi!" Potrzeba jednego animatora. Wyobrażamy sobie, że wszyscy jesteśmy pingwinami w niebezpieczeństwie gdyż ławica lodowa topi się i zmniejsza. Można stworzyć ławicę za pomocą niepotrzebnych gazet, między kt\xF3rymi można się przemieszczać: wok\xF3ł każdej kartki jest morze. Na początku, kładziemy mniej więcej jedną stronę z gazety na osobę .Następnie, stopniowo je zabieramy aby pozostała tylko jedna. Nikt nie może wpaść do wody.

"Butelka w morzu" Potrzeba co najmniej 8 uczestnik\xF3w stojących w kole, jedna osoba w środku koła. Osoby, kt\xF3re stoją w kręgu muszą być bardzo ściśnięte, gdyż muszą złapać i delikatnie odepchnąć rękami osobę ze środka, kt\xF3ra opada na wszystkie strony, stojąc ze złączonymi stopami na środku ( oczy otwarte bądź zamknięte. ) Ta zabawa wzmacnia zaufanie w grupie.
Topic revision: r3 - 05 May 2007, BouD
This site is powered by FoswikiCopyright © by the contributing authors. All material on this collaboration platform is the property of the contributing authors.
Ideas, requests, problems regarding Foswiki? Send feedback